Bırakmak en büyük süper güçlerden biri olsa gerek. Öyle bir geyik vardı, sanırım Marcus Aurelius, böbürlenmeden al, kolay bırak, ben bunu iliklerime kadar hissediyorum, böbürlenmeden almayı da, kolay bırakmayı da, teorik olarak bilsem de, pratikte yapamazken kendimi bulabiliyorum.
Ama önemi yok.
Bunu bilmek, bunu kendime hatırlatmak, takıldığım, tutunduğum anlarda, kendimi geri çekmek, olayın içinde durmak, sonra olaya dışarıdan bakmak, falan, gündelik egzersizler olmasına gerek yok. İnsan, bir kazı alanı değil sonuçta.
Buna çok düşüyoruz diye düşünyüorum, aslında bundan güzel kitap ismi de olur, İnsanın Arkeolojisi, gibi bir şey, belki vardır bile.
Zamanında, niyetin mekaniği ve niyetin arkeolojisi diye iki içerik yapmıştım, o zamanki tavrımla anlattığım şeyin anlaşılmamış olabileceğini düşünmüşümdür, aslında öğrendiklerimi anlatıyordum.
Öğrendiklerimi, ben biliyorum, gibi bir edayla anlatırken, garip bir ses tonum oluyor, o sesi tanıyorum ve yakalıyorum, (uzun zamandır duymuyorum, gelişme), sanki bedenim daha katı kesiliyor, omuzlarımı, sırtımı daha çok kasıyorum, daha kesik nefesler alıyorum, alnım ve kafa derim gergin, ama garip bir gerginlik, gergin mi diye bakmadan anlaşılamayacak türden.
Böyle zamanlarda belimi de kasıyorum, oturduğum yerde, sanki her an düşebilirmişim gibi, diyaframımı da öyle, her an biri karnıma yumruk atabilirmiş gibi.
Tüm meditasyon pratiklerinin bedenden başlamasını düşünmem, türlü duygusal, düşünsel problemin, önce bedene odaklanılarak ele alınması gerektiğini düşünmem buradan.
Geçen gün, (idle game’leri çok severim, çocukluğumdan beri), old school, cyberpunk bir idle game buldum, ve iki gün, bir işmiş gibi, bir gözlem yapmak adına, bir ilhamın peşine düşerek, oyun oynadım, yıllar sonra, en son kendimi vererek bir oyun oynadığım, yirmi yıl öncedir, yirmi koca yıl, zaman ne çabuk geçiyor yazmayacağım, (bu kendi topuğuma sıkmak olur).
Oyun oynamamak, kendini vererek, oyun oynamak uğruna oyun oynamamak bence hayatı kaçırdığımız bir yer. Bir iş gibi, zaman öldürmek için, sıkılmamak uğruna oyun oynamak değil ama, o başka bir motivasyon, o bir boşluk doldurma gibi. Tam tersinden bahsediyorum. Bir çocuk gibi, çocukların oynadıkları oyunlar gibi, kazanmanın ya da kaybetmenin olmadığı, daima ilerlediğin, herhangi bir anda, daima başa dönebildiğin, herhangi bir anda, daima bırakabileceğin, herhangi bir anda, daima başlayabileceğin oyunlar, bu bilinçle oynanan oyunlar ya da.
Oyun oynamanın, hayatın bir replikası olduğunu düşünmek, delüzyonal duyulabilir, (öyle de olabilir), ama çok benzediğini de düşünmeden edemiyorum, (edemeyeceğim).
Oynadığım oyunda, ileriki, distopik bir yılda, evsiz olarak, sokaklarda başlıyorsunuz. Birkaç skill ile başlıyorsunuz. İlk açılmış olarak gelen, ve geliştirmek isteyeceğiniz skill, relaxation. Rahatlama. Oyunun yaratıcısının oyunla ilgili verdiği ilk tüyo, relaxation skill’ini, oyunun en başında, çok önemsemek. Az para kazanmayı, ya da zaman kaybetme hissini bir kenara bırakarak, relaxation skill’ini, deyim yerindeyse, bir oyuncu ağzıyla, kasmak. Çünkü, yeteri kadar relaxation olursa, yeteri kadardan ziyade, ne kadar çok o kadar iyi de diyebilirim, yeni açılacak skill’leri ve işleri, çok daha hızlı yapıyor ve öğreniyorsunuz.
Bu kadarı bile, iyi bir mesaj vermiyor mu?
Biz, hayatta, yeteri kadar rahatladığımızda, kendimizi rahatlattığımızda, hayatın bizi götürdüğü yeri, çok daha net görmez miyiz, görmüyor muyuz? Yapmamız gerekenleri, sahip olmamız gerekenleri, olmamız gerekenlerin önüne koymamayı, rahatlayarak becermez miyiz, becermiyor muyuz?
Lisede bir arkadaşım vardı, ismini vermek istemediğim seyirci, acayip bir tarih bilgisi, ama çok garip bir tarih bilgisi, neredeyse bir zaman yolcusu gibi, sanki okumuyor da, yiyor kitap sayfalarını, ezberlemek değil o, yemek, içmek gibi bir şey.
Lisede, neden olduğuna dair hiçbir fikrimin olmadığı, tarih dersi hocasının çok idealist biri olduğu, ufak tefek olsa da, bir bilgi deryası, garip bir ağız kokusu, ama fevkalade tahammüllü, bilge denebilecek türden, kolayca eleştirileri göğüsleyebilen, hayata kalın çerçeveli ama bir sebepten narin olduğuna ikna olduğum gözlüklerin arkasında sakladığı, biraz uyuşuk, biraz da yorgun gözlerle bakan, anlam veremediğim bir kapsayıcılık ve güven duygusu barındıran bir tarihçi.
Liseler, insanın hayatında herhangi bir dönemden daha büyük önem taşıyor argümanına hep karşı çıktım. Özellikle, ortaokulda, bizim başarımızla övünmek isteyen bir dizi vasıfsız eğitimcinin, bize lisenin ne kadar önemli bir hayat dönemi olduğunu ballandıra ballandıra anlatmalarıyla, ve onlara sorduğumuzda, hangi liseden mezun olduklarını, bize koydukları hedeflerle bir tanesi bile eşleşmiyordu.
Birine, bir tavsiye verirken, deneyiminden yola çıkmamız gerekmez mi? Belli ki gerekmiyor. Bizi, hangi hakla, beden eğitimi öğretmenlerinin yönetici olduğu bir ortaokul, bir at yarışında gibi hissettiriyor, bizim nasıl başarılı olabileceğimize dair, bize telkinde bulunuyor? Kabul edilemez bir şey.
Tüm bu tatavaya rağmen, lisenin, benim hayatımdaki önemini, kelimelere dökemem. Ortaokul beden öğretmeni/yöneticilerinin bana dediklerini yutmak istemeyecek kadar dikkafalı olsam da, kelimelere dökemem. Abartmayı seviyor olabilirim, bunu onlardan biri sayamam. Orada kendimi buldum, ama bulduğum şeyin kendim olduğunu göremeyecek kadar toydum, eh, güzel tarafı da sanırım buydu, ama benim karşıma benim ilgimi çekebilecek şeyleri benim yerime düşünüp koyan bir okul olması, ya da benim buna çok büyük bir anlam yüklemiş olmam, ya da yalnızca annemin gençliğinde Moda’da oturması ve Saint Joseph’in önünden geçerken hep içinin gitmesi, gibi mistik açıklamalar da yapabiliriz (ben bu açıklamalara hep daha çok güvenmişimdir).
Zaten, çok büyük bir anlam yüklediğimiz şeyler, ne kadar saçma olurlarsa olsunlar, bizim için dönüştürücü olmuyorlar mı, biz iyi deneyimden de, kötü deneyimden de geçsek, dönüştürücü olması, iyi değil midir?
Görebiliyor muyuz? (Göz öğretisi, kalp öğretisi, aynı anda, bir koro gibi)
Böylesine idealist, bir tarih hocası, böylesine idealist, tarih yiyen bir öğrenci, ve bu tarih yiyen öğrencinin, inşaat mühendisi olması, neden? Çünkü bazı, başka planlar yapılmış. O çocuk, şimdi bir tarih profesörü olabilirdi. Belki de bir bok beceremezdi. İyi ki inşaat mühendisi olmuş.
Yaşamak, günün sonunda, oyun oynamak değil mi? Oyuna bile bir görev gibi yaklaşırken, yaşamı kolayca göğüslemek ne kadar mümkün olur ki? Görebiliyor muyuz? Burada sevecek ne var?